Tomas Casella kiest voor zang, melodie en Braziliaanse teksten
Een nieuwe wending
Tomas Casella heeft zijn Braziliaanse roots nooit moeten terugvinden. Ze waren er altijd: in de taal thuis, in familie, in de muziek waarmee hij opgroeide en in het jaar dat hij als tiener in Brazilië woonde. Toch duurde het tot de voorbije jaren voor hij die kant van zichzelf zo naar voren begon te schuiven in zijn eigen muziek. “Ik heb me daar vroeger eigenlijk nooit zo in verdiept als nu.” Het resultaat is een eerste grote soloproject voor 2027 met W.E.R.F. records waarin jazzharmonieën, soul en r&b zich vermengen met Braziliaanse ritmes als samba en afoxé, gedragen door gitaar en percussie, en Casella bijna volledig in het Portugees zingt.
Dat is een behoorlijk andere Tomas Casella dan degene die enkele jaren geleden zijn eerste muziek online zette. Hiphop was toen zijn voornaamste vertrekpunt en ook tijdens het jaar dat hij in Brazilië woonde maakte hij vooral rap. Op zijn nieuwe werk verdwijnt dat vrijwel volledig naar de achtergrond. “Voor dit project wilde ik echt zingen. Dat voelde op een bepaald moment gewoon als de richting waarin ik verder wou.” Meer tijd in Brazilië, zijn afstudeerproject aan het KASK en een groeiende nieuwsgierigheid vielen samen.
"Voor dit project wilde ik echt zingen."
Ook het Portugees veranderde veel. Engels voelde jarenlang vanzelfsprekender, zeker voor rap, terwijl schrijven in het Portugees meer vroeg. Net daarin vond Casella iets nieuws. Hij begon bewuster met klank, uitspraak en beeldspraak om te gaan en merkte dat de taal hem dichter bij zijn eigen achtergrond bracht. Zelfs een Portugese r-klank die vroeger nog duidelijk Nederlands klonk, begon natuurlijker te komen. “De plaat gaat eigenlijk heel veel over mezelf. Over dingen achterlaten, veranderen en begrijpen waar ik op dit moment sta.”
Een deel van dat materiaal nam hij in 2024 op in São Paulo. Wat aanvankelijk als debuutalbum werd voorgesteld, ligt intussen nog niet helemaal vast. Casella twijfelt of het uiteindelijk een album of een lange ep wordt. Niet omdat hij afstand neemt van wat er ligt, maar omdat hij ondertussen het gevoel heeft verder te zijn gegroeid. “Ik ben al een tijd aan het opnemen en ondertussen voel ik ook dat er nog meer in mij zit.” De richting is er, maar het project blijft bewegen.
Die richting laat zich niet tot één genre herleiden. Samba vormt een belangrijke basis, maar Casella beweegt even gemakkelijk richting soul, r&b, jazz en hiphop. Zijn invloeden zijn dan ook breed. Bij Milton Nascimento bewondert hij vooral de stem en de diepgang van de muziek, bij Blood Orange de manier waarop akoestische en elektronische elementen samenvloeien en bij Solange hoe muziek en performance één geheel kunnen worden.
In zijn eigen nummers zoekt hij vaak naar diezelfde gelaagdheid. Sem Saber bijvoorbeeld vertelt over twee vrienden die elkaar na lange tijd opnieuw ontmoeten. De liefde en appreciatie voor elkaar zijn er nog, maar het weerzien voelt wat onwennig. Ze moeten opnieuw zoeken naar wat ze tegen elkaar kunnen zeggen en hoe ze zich tot elkaar verhouden. Daarmee sluit het nummer aan bij de bredere thema’s van zelfontdekking, verandering en vooruitgaan. Gitaarpartijen, percussie en Braziliaanse ritmes staan naast zijn melodische zang. “Je hoeft niet elk woord te verstaan om te begrijpen dat er iets onder zit.” Hij hoopt vooral dat de emoties, ritmes en instrumentaties voldoende vertellen. Live krijgt die muziek opnieuw een andere vorm: waar de plaat met een volledige band wordt opgenomen, staat Casella tijdens AMOK alleen met zijn gitaar. Solo spelen is hij ondertussen gewoon, al wil hij na AMOK verder experimenteren met hoe hij in zijn eentje meer instrumenten in zijn set kan verweven. Ook kijkt hij ernaar uit om opnieuw zijn vaste cover Panis et Circenses te spelen, een Braziliaans protestnummer dat ondanks zijn politieke lading warm en uitnodigend klinkt.
"Je hoeft niet elk woord te verstaan om te begrijpen dat er iets onder zit."
Dat solo-optreden krijgt binnen AMOK ook inhoudelijk een bijzondere plek. Op de vraag Am I OK? kijkt Casella eerst naar de wereld rondom hem. Wanneer die wereld zelf niet oké is, wordt het moeilijk om als individu voortdurend te zeggen dat alles goed gaat. Kunst en muziek staan volgens hem bovendien nooit volledig los van politiek of van de samenleving waarin ze ontstaan. “Kunst is overal. Het beïnvloedt hoe je kijkt en hoe je je eigen wereld opbouwt.” Tegelijk kan muziek net een manier zijn om daar even aan te ontsnappen. Een nummer kan je iets laten vergeten, samenbrengen of simpelweg goed laten voelen. Voor Casella liggen die twee functies naast elkaar.
"Kunst kan je bewust maken van de wereld, maar je er ook even uit tillen."
Casella weet tegelijk dat hij met die combinatie niet in het meest evidente vakje terechtkomt. Portugeestalige muziek die Braziliaanse ritmes verbindt met hedendaagse soul, r&b en jazz blijft binnen het Vlaamse landschap relatief ongewoon. Toch schrikt hem dat niet af. “Ik hoop vooral dat mensen iets horen waarvan ze denken: dit kende ik nog niet.” Voorlopig hoeft alles nog niet vast te liggen. Belangrijker is dat hij voelt dat de verschillende delen van zijn muzikale identiteit steeds meer dezelfde richting uitgaan.
Meer over het concert zaterdag 3 oktober
Interview: Noha Khaldi
Foto's: Valentijn Lievens
