Robbe Latré brengt in re#encounter muzikale werelden samen

Een ontmoeting die blijft veranderen

Gnawa, cumbia, West-Afrikaanse tradities, spiritual jazz en vrije improvisatie: in re#encounter komen heel wat muzikale werelden samen. De Brusselse groep ontstond in 2024 op initiatief van trompettist en antropoloog Robbe Bey Latré, die van MetX een carte blanche kreeg en muzikanten rond zich verzamelde die hem op een of andere manier hadden geraakt. Dit najaar verschijnt met Angels & Demons at Play hun eerste album bij W.E.R.F. records. Tijdens AMOK stellen ze dat nieuwe werk voor, waar de ontmoeting tussen al die verschillende achtergronden centraal staat.

Aan de basis van re#encounter lag geen vast concept. Eerst waren er de mensen. Hicham Bilali bracht zijn gnawa-traditie mee, Kaito Winse zijn Burkinese achtergrond en griottraditie, Paula León cumbia, terwijl Lúcia Pires, Joos Vandueren en Robbe Bey Latré vanuit jazz en improvisatie vertrokken. Falk Schrauwen verbond die werelden vanuit de ritmesectie. Sommige muzikanten hadden elkaar voor de eerste sessie nog nooit ontmoet. Veel voorbereiding was er bewust niet. “Iedereen was aan het navigeren en wist niet goed wat er ging gebeuren.” Precies in die onzekerheid bleek hoeveel energie er tussen de muzikanten zat.

“De mensen in re#encounter hebben mij allemaal in mijn ziel geraakt.”

De volledige sessie werd opgenomen en vormde achteraf het ruwe materiaal waaruit re#encounter verder groeide. Maandenlang werden de improvisaties opnieuw beluisterd en stukje bij beetje tot composities gevormd. “Elke melodie, elke keuze voor een bepaalde groove komt uit die eerste sessie.” De naam re#encounter verwijst ook naar die manier van werken. De groep keert telkens terug naar dezelfde eerste ontmoeting, maar probeert ze niet exact te reproduceren. Tijdens repetities en concerten kunnen ideeën opnieuw worden opengebroken, verschoven en verder ontwikkeld. Improvisatie blijft daardoor een essentieel onderdeel van de muziek.

Een van de muzikale werelden die tijdens dat proces steeds belangrijker werd, is gnawa. Hicham Bilali is maâlem, een meester binnen die Marokkaanse traditie, en putte tijdens de eerste jamsessie spontaan uit een groot repertoire van grooves en gezangen. Wat aanvankelijk intuïtief in de muziek terechtkwam, werd later ook onderwerp van onderzoek. Samen werden de opnames opnieuw beluisterd en ontleed, waarna de fascinatie zich verder verplaatste naar de lila, het nachtelijke gnawa-ritueel. Latré woonde zulke rituelen bij in Brussel en trok ook naar Marokko om de traditie van dichterbij te leren kennen.

Die verdieping heeft duidelijk haar sporen nagelaten op Angels & Demons at Play. Het album volgt losjes de beweging van een lila, maar wil die traditie niet nabootsen. “Je kunt zoiets onmogelijk artistiek recreëren. Je kunt er alleen respectvol naar verwijzen.” Gnawa wordt er net in gesprek gebracht met wat de andere muzikanten zelf meedragen. Zo herkende Kaito tijdens het spelen een gnawa-ritme dat sterk leek op muziek uit zijn eigen dorp in Burkina Faso. “Dat was een echte encounter. Je kunt zoiets theoretisch verwachten, maar plots gebeurt het gewoon voor je neus.”

Het zijn zulke momenten die de identiteit van re#encounter bepalen. De verschillende tradities worden niet samengevoegd tot één gladde mengvorm, maar mogen naast elkaar blijven bestaan. “Een ontmoeting produceert net verschil.” Cumbia, griottradities, gnawa en Afro-Caribische ritmes kruisen er de vrije improvisatie en spiritual jazz van onder meer Sun Ra, Pharoah Sanders en Alice en John Coltrane. Ook Brussel is daarin belangrijk. De stad is de plek waar al die persoonlijke en muzikale trajecten elkaar vonden en vormt zo mee de achtergrond van de band.

Doorheen al die invloeden loopt nog een andere gemeenschappelijke draad: trance. Herhaling en ritme kunnen de muziek langzaam laten verschuiven van een hypnotische meditatie naar een uitbundige explosie. Tijdens de kennismaking met gnawa bijvoorbeeld werd duidelijk dat zo'n ervaring bovendien niet alleen muzikaal hoeft te zijn. Tijdens een lila wordt samen gezongen en geklapt en worden mensen die in trance raken door de gemeenschap opgevangen. “Ik heb nog nooit zoveel zorg voor elkaar gezien als tijdens een gnawa-ritueel.”

"Gnawa is muziek, maar het is zoveel meer dan dat. Het is healing."

Precies daar ontstaat ook een natuurlijke verbinding met AMOK en de vraag hoe kunst een vorm van zorg kan zijn. re#encounter probeert geen ritueel naar het concertpodium te vertalen, maar deelt wel het geloof in muziek als collectieve ervaring. Live wordt het publiek uitgenodigd om mee te bewegen, te antwoorden en zich door herhaling te laten hypnotiseren. 

"De spirit zit in de band."

Met minstens zeven muzikanten op het podium krijgt die muziek bovendien alle ruimte om open te breken op de vooravond van AMOK. Die grote bezetting maakt re#encounter tegelijk krachtig en beweeglijk: een ingetogen passage kan langzaam in trance raken, maar even goed uitbarsten in een uitbundig en dansbaar moment. Met Angels & Demons at Play als vertrekpunt brengt de groep zo de interessante spontaniteit van haar eerste ontmoetingen mee naar het podium, met genoeg vrijheid om de muziek ook daar opnieuw haar eigen weg te laten vinden.

Ontdek re#encounter en vijf andere top W.E.R.F. records bands op vrijdag 2 oktober gratis in Cactus.

Meer over de W.E.R.F. records night

^{Interview: Noha Khaldi
Foto's: Valentijn Lievens}