Ahilan Ratnamohan - ADIDAS: Meer dan een tenue

Meer dan een tenue

In All Day I Dream About Soccer (ADIDAS) kijkt Ahilan Ratnamohan naar voetbal zonder zich op doelpunten of tactiek te richten. Zijn aandacht gaat naar de shirts, stoffen en stijlen die ondertussen een even sterk deel uitmaken van de sport. “Het is een poging om echt in het weefsel van voetbal te duiken. Letterlijk in de stof.” De voorstelling groeide voort uit een langer onderzoek naar voetbalmode, waarin hij steeds meer begon te kijken naar wat een tenue eigenlijk allemaal met zich meedraagt. Een shirt kan herinneringen oproepen, iets vertellen over een club of periode en tegelijk tonen hoe iemand zichzelf wil presenteren. “Welke geschiedenis draagt zo’n shirt mee?”

Die fascinatie kwam opnieuw sterk naar boven tijdens Football X Fashion, een eerder project waarin Ratnamohan een modeshow maakte met voetballers en kleding die vanuit voetbal vertrok. Terwijl hij zich daarvoor steeds verder in mode verdiepte, kwamen ook zijn eigen jeugdherinneringen terug. Ratnamohan groeide op in Australië en probeerde later in Europa profvoetballer te worden. Tegelijk hield hij zich al vroeg bezig met theater en film. Die werelden bleven lange tijd gescheiden, tot hij gaandeweg begon te zien hoeveel artistiek materiaal er in voetbal zat. In ADIDAS komen die jaren van kijken, spelen en maken samen in één heel concreet vertrekpunt: wat we aantrekken wanneer we het veld opgaan.

Ratnamohan herinnert zich nog welke shirts tegenstanders droegen toen hij amper zeven was. Vooral glanzende stoffen en opvallende patronen trokken zijn aandacht. 

“Als kind was ik echt geobsedeerd door die stoffen.” 

Tegelijk merkte hij dat er grenzen zaten aan hoe je daarover sprak. Een tenue mocht cool zijn, maar uitgebreid vertellen hoe mooi een stof was, voelde minder vanzelfsprekend. “Je zit in een wereld die heel vierkant is.” Ook later merkte hij hoe sterk die oordelen waren. Toen hij aan de universiteit film ging studeren, stopte hij bijna volledig met voetbalshirts dragen. In Australië voelde de afstand tussen sport en kunst voor hem bijzonder groot.

Net die kledingstijlen brachten hem opnieuw bij vragen over masculiniteit. Ratnamohan herinnert zich hoe een vriend hem tijdens zijn jeugd duidelijk maakte dat een ketting niet hoorde bij hoe een jongen zich in die omgeving moest presenteren. Tegelijk hield hij als kind van naaien, koken en mode. Achteraf vraagt hij zich af hoeveel ruimte er toen eigenlijk was om die interesses te tonen. Tijdens het interview sprak hij voorzichtig over “de mogelijkheid dat er als kind een bepaalde queerness in mij zat”. De voetbalwereld en de kleedkamer hebben volgens hem mee bepaald welke kanten van zichzelf hij toeliet en welke minder plaats kregen.

Daarbij wil Ratnamohan niet doen alsof mode automatisch bevrijdend is. Ook daar zitten tegenstrijdigheden in. Voetbalshirts zijn vandaag populaire fashionitems geworden en grote merken spelen steeds vaker in op identiteit en maatschappelijke thema’s. 

“Uiteindelijk is het allemaal kapitalisme.” 

Toch betekent dat niet dat zulke kleding niets kan losmaken. In zijn eigen buurt ziet hij bijvoorbeeld jonge meisjes opvallende tenues dragen. Als die kleren hen helpen om zich vrijer te voelen of makkelijker zelf het veld op te stappen, vindt hij dat waardevol. De commerciële laag en de persoonlijke betekenis kunnen dus tegelijk bestaan.

Op scène wordt die kleding vervolgens iets fysieks. Wat gebeurt er wanneer je die aantrekt, eraan trekt of scheurt? Hoe voelt het tegen de huid? Welke houding neem je aan zodra je het draagt? ADIDAS begint vanuit gesproken verhalen, maar beweegt daarna steeds verder richting choreografie. “Ik probeer eigenlijk de vraag te stellen wat het betekent om die stoffen te dragen.” Ratnamohan wil het shirt dus niet alleen als symbool bekijken, maar ook als materiaal dat letterlijk tegen een lichaam zit en mee bepaalt hoe dat beweegt en gezien wordt.

Daarvoor put hij uit een bewegingstaal die hij al bijna twintig jaar rond voetbal ontwikkelt. Sommige bewegingen komen uit eerdere projecten, andere ontstaan uit improvisatie. De bal zelf verdween doorheen de jaren steeds meer uit zijn voorstellingen, maar de fysieke precisie en efficiëntie van het spel zijn gebleven. Dat hij voetbal kritisch bekijkt, betekent bovendien niet dat zijn liefde voor de sport verdwenen is. De voorbije jaren begon Ratnamohan opnieuw vaker te spelen en gaf hij zelfs training aan een meisjesploeg. 

“Ik realiseerde me opnieuw hoe verliefd ik ben op het spel. Cultureel, maar ook puur in termen van beweging. Het is echt een obsessie.”

Wat iemand aantrekt, bepaalt voor Ahilan Ratnamohan meer dan alleen hoe die persoon eruitziet. Kleding kan tonen waar iemand bij hoort, maar kan tegelijk ook begrenzen. Een shirt kan een herinnering zijn, een politiek symbool of gewoon iets dat iemand mooi vindt. “Het kan je beperken, maar kan je ook laten openbloeien.” In ADIDAS wordt een shirt een ingang naar alles wat rond voetbal meespeelt, nog voor de bal überhaupt begint te rollen.

Kleding kan je beperken, maar kan je ook laten openbloeien.

 

 

 

 

 

Ahilan Ratnamohan presenteert ADIDAS op zaterdag 12 december om 18:00 in Concertgebouw Brugge tijdens December Dance.

Tickets en info

 

Interview: Noha Khaldi
Foto's: Koen Broos